Kurumsal Finans ve Strateji Rehberi | Finance & Strategy Insights

Maliyet muhasebesi, işletmelerin kaynak verimliliğini ve kârlılığını kontrol etmesinde en kritik unsurlardan biridir. Özellikle maliyet merkezlerindeki aktivite fiyatlarının (activity prices) doğru belirlenmesi, hem iç maliyetlendirmeyi hem de ürün kârlılık analizlerini doğrudan etkiler. Bu noktada SAP KSBT ve SAP KBK6 transaction kodları, işletmelere güçlü raporlama ve düzeltme araçları sunar:

• KSBT: Planlanan ve gerçekleşen aktivite fiyatlarını görüntüleme, analiz etme
• KBK6: Manuel fiyat güncellemesi ve düzeltme yapma

Bu rehberde KSBT ve KBK6’nın temel işlevlerini, kullanım adımlarını, S/4HANA entegrasyonundaki yenilikleri, pratik örnekleri ve en iyi uygulamaları bulacaksınız.

SAP KSBT ve KBK6 Nedir?

• KSBT (Cost Centers: Activity Prices): Maliyet merkezlerine ait planlanmış veya gerçekleşmiş aktivite fiyatlarını listeleyen rapor aracıdır. Örneğin, bir makine saatinin TL/EUR bazında maliyetini ayrıştırır. KP26 (Plan Activity Prices) ile entegre çalışarak plan–gerçek farklarını raporlar.
• KBK6 (Edit Manual Price – Cost Centers): Dönem sonu kapanışlarında (ör. KSII sonrası) hesaplanan fiyatların manuel olarak düzeltilmesini sağlar. Sabit (fixed) ve değişken (variable) fiyat bileşenleri, birimler ve geçerlilik dönemleri burada ayarlanabilir.

Her iki araç da Cost Center Accounting (CO-CCA) modülünde yer alır ve aktivite tabanlı maliyetleme (ABC) süreçlerini destekler.

Maliyet Merkezi Aktivite Fiyatlarının Yapısı

• Plan Fiyatı: Dönem başında KP26 ile belirlenir.
• Gerçek Fiyat: KSII (Actual Activity Price Calculation) çalıştırıldıktan sonra oluşur; gerekiyorsa KBK6 ile güncellenir.

S/4HANA ile birlikte bu fiyatlar Universal Journal (ACDOCA) tablosunda saklanır ve Fiori uygulamaları üzerinden mobil erişim mümkündür.

KSBT Kullanımı – Adım Adım

Transaction Code: KSBT
Navigasyon: Controlling > Cost Center Accounting > Information System > Reports > Activity Prices

1. Seçim ekranında maliyet merkezi, aktivite türü ve dönem/yıl girilir.
2. Execute (F8) ile fiyat listesi (plan/gerçek, sabit/değişken) raporlanır.
3. Detay görünümde birim, hesaplama formülü ve dağılımlar incelenir.
4. Sonuçlar ALV Grid üzerinden Excel’e export edilebilir.

Örnek parametreler:

• Cost Center: 1000–2000
• Activity Type: MACH (Makine Saati)
• Period: 09 / Year: 2025

KBK6 Kullanımı – Adım Adım

Transaction Code: KBK6
Navigasyon: Controlling > Cost Center Accounting > Actual Postings > Activity Price Changes

1. Seçim ekranında versiyon (0), maliyet merkezi, aktivite türü ve dönem girilir.
2. Sabit fiyat, değişken oran ve birim girilerek kayıt yapılır.
3. Kaydetme sonrası FI/CO belgeleri oluşturulur.

Ön Koşullar:

• KSII (Actual Activity Price Calculation) tamamlanmış olmalı.
• Yetkiler (S_ALV_LAYO, S_KCE_MAN) tanımlı olmalı.

Pratik Örnek: Üretim Maliyet Merkezinde Aktivite Fiyatı Güncelleme

Bir imalat şirketinde:

• Planlanan makine saati fiyatı: 10 EUR/saat
• Gerçekleşen fiyat (KSII sonrası): 12 EUR/saat

Adımlar:

• KSBT ile fark %20 olarak tespit edilir.
• KBK6 ile manuel düzeltme yapılır: sabit 8 EUR, değişken 0,4 EUR/saat.
• Üretim emirleri yeniden değerlenir, stok maliyetleri güncellenir.

Sonuç: %15 daha doğru maliyet hesaplaması ve hızlı dönem kapanışı.

S/4HANA ve Bulut Entegrasyonu

• Klasik ERP: GUI tabanlı, manuel adımlar ağırlıklı
• S/4HANA 2025:
  • ACDOCA entegrasyonu ile gerçek zamanlı raporlama
  • Fiori uygulamalarıyla modern kullanıcı deneyimi
  • AI tabanlı fiyat önerileri ve otomatik layout optimizasyonu

Geçiş İpucu: KP34 ile eski layout’ları migrate edin. SAP Note 2815797 gibi güncel kaynakları kontrol edin.

En İyi Uygulamalar

• KSBT ile aylık fiyat kontrolleri yapın.
• KBK6 için eşik değerler belirleyin (küçük sapmalar için otomatik tolerans).
• KSII sonrası FI–CO uzlaştırmasını mutlaka kontrol edin.
• SAP Learning Hub’daki CO modülü eğitimlerinden yararlanın.

Sonuç: KSBT ve KBK6 ile Maliyet Kontrolünü Güçlendirin

SAP KSBT ve KBK6, yalnızca teknik raporlama araçları değil, stratejik maliyet yönetimi çözümleridir.

• Doğru iç fiyatlandırma sağlar,
• Üretim emirlerinin yeniden değerlemesini mümkün kılar,
• Denetim uyumunu ve maliyet şeffaflığını artırır.