Kurumsal Finans ve Strateji Rehberi | Finance & Strategy Insights

Tekdüzen Hesap Planı’na göre, üretim maliyetleri şu hesaplardan ibarettir;

• “İlk Madde ve Malzeme Giderleri” (710 Hesabı)
• “Direkt İşçilik Giderleri” (720 Hesabı)
• “Genel Üretim Giderleri” (730 Hesabı)

Bir fabrikada aylar itibarıyla yapılan üretim miktarıyla hammadde gideri (710 hesabı) arasındaki ilişki Excel’de “Correl” formülüyle ölçüldüğünde sonuç 1’e yakın çıkar. Bunun nedeni hammadde tüketiminin üretim miktarıyla ilişkisinin yüksek olmasıdır. Üretim arttıkça hammadde tüketiminin artması doğal bir sonuçtur.

Üretim miktarıyla direkt işçilik gideri (720 Hesabı) ve genel üretim gideri (730 Hesabı) arasındaki ilişki aylar itibarıyla ölçüldüğünde korelasyon katsayısı sıfıra yakın çıkabilir. Bunun nedeni üretim miktarındaki aylık dalgalanmalara işletme yönetiminin kısa sürede reaksiyon gösterememesi olabilir. Örneğin; üretim miktarındaki artış için istihdam edilmesi gereken personelin kısa sürede bulunamaması, ya da talepteki azalışa bağlı olarak üretim miktarındaki düşüş için sabit giderlerde (amortisman, kira, vs.) oynama yapılamaması, vs.

Üretim miktarıyla direkt işçilik ve genel üretim giderleri arasındaki ilişki aylık yerine çeyrek dönemlik, yarım dönemlik ve bir yıllık ölçülürse, işletme yönetiminin miktar dalgalanmalarına maliyet olarak ne kadar sürede ve ne oranda reaksiyon gösterdiği hakkında daha net fikir edinilebilir.